Lich su nganh kinh doanh theo mang
Ong Renborg co mot thoi gian 20 nam song tai Trung Quoc va lam viec tai nhieu cong ty khac nhau (dau hoa, dong tau.). Giua thap nien 1920-1930 ong va mot so nguoi nuoc ngoai khac bi bat vao tu khi chinh quyen thuoc ve tay luc luong cach mang Tuong Gioi Thach. Trong dieu kien song trong tu rat thieu thon, ong da thuc nghiem nhieu kieu an khac nhau va da nhan thay gia tri thuc tien rat lon cua dinh duong can thiet doi voi suc khoe con nguoi. Nhung lay cac chat dinh duong gom cac vitamin va cac khoang chat do o dau ra? Vi du nhu sat? Ong Renborg da tim ra loi thoat duy nhat: do la ong cao tung it chat sat tu nhung chiec dinh ri de cho vao khau phan an danh cho nguoi tu va thoa thuan voi cai tu de xin mot it cac loai rau co khac nhau. Vi vay ong va mot so it nguoi lam theo phuong phap cua ong con suc de khang va song sot duoc den ngay tro ve to quoc, da so nhung nguoi khac deu bi chet.
Nam 1927 Ong Renborg ve lai My va bat dau che bien cac chat bo sung dinh duong khac nhau dua tren co linh lang la mot loai co co chua rat nhieu vitamin, khoang chat, dam va nhieu thanh phan co ich khac. Ong de nghi nhung nguoi quen cua ong thu nghiem mien phi san pham nhung ong da that bai: Khong ai dam dung thu vi chang co ai muon minh lam vat thi nghiem. Sau nhieu co gang lien tuc ma khong dem lai duoc ket qua, ong hieu ra rang chang ai chiu danh gia tot nhung thu cho khong, vi vay ong da nghi ra mot tu tuong vi dai va ngay nay da tro thanh mot xu the kinh doanh tat yeu cua thoi dai:
ng Renborg nghcc bn ca ng ttruyn bthng tin vcht bsung dinh dng ny cho ngi quen ca h, cn nu ngi quen ca hmua sn phm thong ha strhoa hng cho h. ng cng quyt nh trhoa hng cho cc ngi quen ca bn mnh nu truyn bsn phm tip theo quan hca h.
Ket qua that bat ngo: thong tin ve cac chat bo sung dinh duong co loi bat dau duoc truyen ba rong rai (vi moi nguoi ban cua ong lai co nhieu nguoi ban khac va ban cua ban cua ban la vo han). Doanh thu ban hang cua cong ty tang vuot qua suc tuong tuong, moi nguoi de nghi gap ong de tham khao ve thong tin san pham moi nay.
Tu do nganh KDTM bat dau ra doi. Nam 1934 ong Karl Renborg sang lap ra cong ty "Vitamins California" va nho he thong ban hang kieu moi nay, khi nguoi tieu dung cung tro thanh nguoi truyen ba san pham (Distributor-Nha phan phoi doc lap), cong ty cua ong da nhanh chong dat doanh so 7 trieu USD ma khong he mat mot dong quang cao nao. Su doc dao o cho nho tiet kiem duoc quang cao va cac khau trung gian (dai ly ban buon, ban le, kho bai.) nen nhung nguoi tham gia vao he thong cua ong co the nhan duoc thu lao rat cao.
Cuoi nam 1939 dau 1940 ong Renborg doi ten cong ty minh thanh cong ty "Nutrilite Products" theo ten san pham va van giu nguyen phuong phap tieu thu. Nhung cong tac vien cua ong tu tim nguoi moi, chi cho nguoi moi day du thong tin ve san pham va day cho nguoi moi phuong phap xay dung mang luoi bat dau tu nhung nguoi quen cua minh. Cong ty dam bao cho tat ca nha phan phoi doc lap co du san pham va nhan hoa hong khong chi luong san pham ho ban ra ma con tra hoa hong cho luong san pham duoc ban ra cua nhung nguoi do ho truc tiep tim ra.
Nhung nguoi tham gia mang luoi cua cong ty nhan duoc su giup do huong dan tan tinh cua nguoi bao tro. Phuong phap tieiu thu cua ong Renborg chinh la khoi diem cua kinh doanh theo mang (Muti-level Maketing), o day ong chi moi ap dung mot tang, va trong nhieu tai lieu thi nam 1940 duoc xem nhu la nam khoi dau cua KDTM va ong Renborg la ong to cua nganh nay.
Lich su tiep theo cua KDTM gan lien voi ten tuoi cua hai cong tac vien cua "Nutrilite Products" la Rich De Vos va Jey Van Andel. Sau mot thoi gian lam viec co hieu qua voi cong ty "Nutrilite Products" hai ong da nhan thay suc manh rat lon cua Muti-level Maketing va da sang lap ra cong ty rieng cua minh la "American Way Corporation", viet tat la Amway va hien nay Amway da tro thanh mot cong ty hang dau the gioi ve KDTM voi chi nhanh tren 125 nuoc tren toan the gioi.
Cuoi thap nien 60, nho no luc cua ong Glen Terner-mot nguoi da huong dan nhieu nhung ky nang lam viec moi vao kinh doanh mang, KDTM da mang ban chat moi. Ong nhan thay ro vai tro cua thanh dat ca nhan trong cuoc song con nguoi. Ong chi cho moi nguoi thay nhung chan troi moi trong cuoc song va khang dinh rang moi nguoi deu co tiem nang lon lao de dat duoc moi muc dich. Ong thanh lap cong ty va day cho moi nguoi ky nang thanh dat, giup cho moi nguoi khai thac kha nang tiem an rat lon trong moi con nguoi. Rat nhieu nguoi nho ap dung chuong trinh huan luyen cua ong da tim thay va danh thuc duoc nhung ban chat tot dep nhat va dat nhieu thanh qua lon. Chuong trinh huan luyen cua ong van con duoc ap dung cho den ngay nay.
Vao nhung nam dau cua thap nien 70, KDTM bat dau bi su phan doi manh liet. Nam 1975 trong hoi dong lien bang Hoa Ky co nhung nhan vat phan doi KDTM va dong nghia KDTM voi hinh thap ao la hinh thuc lua dao dang bi cam o Hoa Ky. Day la don danh dau tien cua chinh phu vao KDTM. Bat dau cuoc chien dung cam cua cac cong ty KDTM de khang dinh chan ly, tinh dung dan cua minh. Cong ty Amway dung mui chiu sao, suot bon nam lien hau toa tu nam 1975-1979. Cuoi nam 1979 toa an thuong mai lien bang hoa ky cong nhan phuong phap kinh doanh cua Amway khong phai la hinh thap ao va duoc chap nhan ve mat luat phap. Tu do Bo luat dau tien ve KDTM da ra doi tai My.
Ong Richard Poe, phong vien cua bao Success - mot to bao rat noi tieng tai My- Trong cuon: "Lan song thu ba-Ky nguyen cua KDTM" da chia KDTM ra lam ba thoi ky.
Lan song thu nhat (Thoi ky thu nhat) la thoi ky bat dau hinh thanh cua nganh KDTM: tu 1940 cho den nam 1979 chi co khoang 30 cong ty KDTM ra doi tai My.
Lan song thu II (Thoi ky thu hai): tu 1979 - 1990 la thoi ky bung no cua KDTM. Moi dem ngu day chung ta co the thay hang tram cong ty KDTM bo cao thanh lap voi du loai san pham va so do kinh doanh. Day la thoi ky phat trien va chon loc tu nhien.
Lan song thu III (Thoi ky thu ba): tu 1990 tro di, nho tien bo cua cong nghe thong tin truyen thong, KDTM da mang mau sac moi. Cac nha phan phoi doc lap co the don gian hoa cong viec cua minh nho vao dien thoai, dien dam, hoi thao vo tuyen, internet va nhieu phuong tien khac. Neu nhu o lan song thu II, nhung nha phan phoi doc lap gioi phai la nha hung bien va ho phai di lai nhu con thoi den cac mang luoi thi o lan song thu III, bat cu ai cung co the su dung thoi gio nhan roi cua minh de tham gia KDTM. Hang ngan cong ty da ap dung KDTM de truyen ba san pham cua minh. Cac cong ty ap dung phuong phap ban hang truyen thong nhu Ford, Colgate, Canon, Coca-cola va nhieu cong ty noi tieng khac da bat dau ap dung phuong phap KDTM de phan phoi nhung mat hang doc dao cua minh.
Mot so thong ke vao 1998 (Tong hop tu cac tap chi kinh te the gioi ):
• Tren the gioi co hon 30.000 cong ty KDTM, trong do co 5.000 cong ty lon. Doanh so toan nganh KDTM dat hon 400 ty USD.
• Toc do tang hang nam tu 20% - 30%
• My: hien Co 2.000 cong ty hoat dong va cu 10 gia dinh co 1 nguoi lam KDTM chiem khoang 15% dan so, co 500.000 nguoi tro thanh trieu phu nho KDTM.
• NHAT: 90% hang hoa & Dvu theo KDTM, co 2,5 trieu Nha Phan Phoi dat Doanh thu 30 ty USD.
• DAI LOAN: Cu 12 nguoi co 1 nguoi lam KDTM.
• MALAISIA: Co hon 1 trieu NPP dat Doanh thu 1ty USD.
• UC: Doanh thu tu KDTM dat 1,5 ty USD.
• DUC, PHAP, Y: moi nuoc dat tren 2 ty USD.
• ANH: Doanh thu dat tren 1 ty USD.
• NGA: Co tren 100 Cty KDTM voi hon 2 trieu NPP.
• VIET NAM: Tai thoi diem hien nay co khoang 20 Cty KDTM va tren 100.000 NPP
• Moi ngay tren the gioi co 60.000 nguoi tham gia KDTM.
Cung theo thong ke thi cu 100 nguoi dang la trieu phu tren the gioi thi co den 40 nguoi xuat phat theo nganh KDTM va trong the ky 21 nay thi 70% hang hoa va dich vu se phat trien theo phuong thuc kinh doanh nay.
Trang chu